Twórca

fotograf

Rospondek Władysław

07.09.1930 -

Władysław Rospondek - polski artysta fotograf, urodził się we wsi Pleszów, obecnie należącej do Nowej Huty. W listopadzie 1955 podjął pracę w Hucie im. Lenina. Z wykształcenia jest technikiem budowy urządzeń hutniczych. Od 1958 działa w Stowarzyszeniu Inżynierów Mechaników Polskich, a od 1972 również w Stowarzyszeniu Inżynierów i Techników Przemysłu Hutniczego. Jego marzeniem było fotografowanie, którym się zajmuje od 1950. Fotografował Indirę Gandhi i Jana Pawła II podczas jego pobytu w Mogile 1979. Reprezentuje Kraków na Forum Fotografii Krajoznawczej przy Zarządzie Głównym PTTK. Jego fotografie można było zobaczyć na wieku wystawach zbiorowych i indywidualnych, m.in. „Na ziemi mojej był KL Auschwitz”. W 2010 uhonorowany tytułem „Artysta Międzynarodowy” Federacji Sztuki Fotograficznej (AFIAP), działającej pod patronatem UNESCO.




Twórca

fotograf

Ciok Stanisław

1957 - 21 stycznia 2025

Okres działalności: 1985 - 2025

Fotoreporter, fotograf prasowy. Od 1995 roku członek ZPAF. Z wykształcenia technik leśnik. Debiutował na łamach pisma "Przegląd owocowo-warzywny i fermentacyjny", pierwszy reportaż opublikował na łamach tygodnika „itd.” w 1985 roku. Współpracował z wieloma redakcjami polskimi i zagranicznymi, m.in.: „Myśl Społeczna”, „Zdrowie i Życie”, „Młody Rolnik”, „Polski Farmer”, „Gospodyni”, „Rzeczpospolita”, „Magazyn Rzeczpospolitej”, "Niewidomy Spółdzielca", Myśl społeczna", „Gazeta Wyborcza”, „Spotkania”, „Tygodnik Solidarność”, „The New York Times”. Od roku 1997 był trwale związany z tygodnikiem „Polityka”. Należał do grona fotografów dokumentujących codzienne życie Polaków u schyłku PRL-u i w latach transformacji ustrojowo-społecznej. Jak sam mówił: „Zbieram miejsca, w których spałem”.
Jest jednym z autorów zdjęć w Księdze Dziesięciolecia Polski Niepodległej 1989-1999. Brał udział w licznych wystawach, m.in.: „Pustkowie” - wystawa indywidualna, Muzeum Archidiecezjalne Oddziału Sztuki Ludowej w Poznaniu (1985); „Czas Krzyża", Kościół Podwyższenia Krzyża w Bytomiu (1985); "Polish Photographers in Prints", Omaha/USA (1995); "Żyć Razem", Galeria ZPAF w Warszawie (1995); „Polska Fotografia Prasowa”, wystawa pokonkursowa w Warszawie i w Muzeum Historii Fotografii w Krakowie (1995); „Fotografia Reportażowa Rzeczpospolitej i Polityki”, Galeria Sztuki Dwór Karwacjanów w Gorlicach (2002); "Stanisław Ciok - fotografie", Biblioteka Elbląska, w ramach corocznych Ogrodów Polityki (2008); "Stanisław Ciok – fotografie", Galeria U Pana Michała w Warszawie (2009); "Schyłek Peerelu - Lata 80. w fotografii Agencji Forum”, Dom Spotkań z Historią,  Warszawa (2009); „Fotoreporterzy”, Muzeum Fotografii w Krakowie (2017); „Ostrzej widzieć. Fotoreportaż w „itd.” 1960-1990”, Dom Spotkań z Historią, Warszawa (2020); oraz wystawy zbiorowe Stowarzyszenia Dokumentalistów „Droga”.
Zmarł nagle, w Warszawie. Prace Stanisława Cioka znajdują się w zbiorach Muzeum Fotografii w Krakowie i w kolekcji Archive of Modern Conflict w Toronto. 




Twórca

zakład fotograficzny

Wyspiański Bronisław

Okres działalności: 1887 - 1900

Zakład Fotograficzny B. L. Wyspiańskiego w Bochni - zakład prowadzony przez Bronisława Ludwika Wyspiańskiego (ur. 1854 w Krakowie – zm. 1924), działający w Bochni w latach 1887–1900. Założyciel był synem Wiktorii z Gągulskich oraz Ignacego Wyspiańskiego, kasjera celnego. Ze względu na zawód ojca, rodzina często zmieniała miejsca zamieszkania. Wyspiański odbył praktykę fotograficzną w Tarnowie, w Zakładzie Antoniego Polkowskiego. W 1873 wraz z siostrą Albiną Wyspiańską i matką przeprowadził się do Bochni. Równolegle z zawodem fotografa dorabiał jako strażnik skarbowy, zrezygnował jednak z tej posady już w 1887, ze względu na postępującą astmę. Od tego czasu atelier stało się jego głównym źródłem utrzymania. 14 stycznia następnego roku poślubił Wiktorię Ziębównę, z która zamieszkał w domu przy ulicy Świętokrzyskiej 241. W tym czasie otrzymał również kartę przemysłową o numerze 15176 i otworzył zakład właśnie przy ulicy Świętokrzyskiej. Ostatnie znane fotografie artysty datowane są na lata 90. XIX w. W okresie od 1888 do 1900 działał także w Mielcu. Z tego czasu pochodzą fotografie z nazwą miasta na winietach. Wyspiański był zatem pionierem fotografii mieleckiej, jeszcze przed dobrze znanym Augustem Jadernym. Był przede wszystkim portrecistą, który dokumentował codzienne życie mieszkańców miasta i ukazywał ich jako członków rodzin, uczniów lub reprezentantów różnych profesji. Istnieje również hipoteza, jakoby Wyspiański był autorem serii krajobrazów. Działające w Bochni wydawnictwo „Stella” publikowało pocztówki z pejzażami górskimi, m.in. Pienin czy Tatr. Kierownik firmy, artysta Ludwik Stasiak, współpracował z Wyspiańskim, a w jego rodzinnym archiwum, pośród serii pocztówek, został odnaleziony portret Bronisława trzymającego aparat fotograficzny. Bibliografia: Halisz J., Z historii mieleckiej fotografii 1869-1989, Mielec 2010. https://www.facebook.com/JADERNOWKA/posts/991997904178951 [dostęp: 05.03.2021].




Twórca

fotograf

Gola Arkadiusz

1972 -

Arkadiusz Gola - fotograf-dokumentalista, urodzony i związany z Górnym Śląskiem. Ukończył studia na Instytucie Kreatywnej Fotografii Uniwersytetu Śląskiego w Opawie. Jego zainteresowania skupiają się przede wszystkim na społecznych zmianach, obserwowanych wśród śląskiej społeczności po 1989. Autor nawiązuje dialog z lokalna tradycją i tym, jak funkcjonuje ona we współczesności. Podejmuje także tematykę związaną z przemysłem ciężkim (cykl „Ludzie z węgla”, portretujący codzienne i zawodowe życie górników), ukazując równocześnie związane z nim, nieodwracalne zmiany w krajobrazie (cykl „Hałdy”). Jest również fotoreporterem prasowym, od 1996 współpracuje z „Dziennikiem Zachodnim”. Członek Zarządu śląskiego okręgu Związku Polskich Artystów Fotografików. Został laureatem wielu nagród, m.in. Grand Press Photo 2017, a jego prace prezentowane były na wystawach w Polsce i za granicą (Niemcy, Francja, Czechy, Belgia). Wydał kilka albumów (m.in. „Nie muszę wracać”, „Stany graniczne”, „Ogrodowa 1”). Zobacz więcej: https://www.fotopolis.pl/warsztat/porady-fotograficzne/16010-arkadiusz-gola-fotograf-miesiaca-szerokiego-kadru [dostęp: 05.03.2021]. Bibliografia: Strona internetowa artysty: http://www.arekgola.com/sites/bio.html [dostęp: 05.03.2021].




Twórca

fotograf

Puchalski Włodzimierz

06.03.1908 – 19.01.1979

Włodzimierz Puchalski - fotografik, inżynier, agronom, reżyser, operator, autor książek przyrodniczych. Absolwent Wydziału Rolniczo-Leśnego na Politechnice Lwowskiej. Fotografią zajął się w 1924, pełniąc służbę wojskową w Korpusie Kadetów nr 1 we Lwowie. Swoje prace po raz pierwszy pokazał na wystawie indywidualnej w 1931 we lwowskim Muzeum Przemysłowym. W 1934 wyreżyserował swój pierwszy film przyrodniczy „Bezkrwawe łowy”. Asystent prof. Witolda Romera w Katedrze Fotochemii Politechniki Lwowskiej i prof. Kazimierza Wodzickiego w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Żołnierz kampanii wrześniowej. W 1946 współorganizował w Krakowie Instytut Filmowy (Prafilmówkę Krakowską), przekształcony w Wytwórnię Filmów Oświatowych w Łodzi. W Instytucie Zootechniki UJ stworzył dział dokumentacji foto-filmowej zwierząt. Od 1951 członek ZPAF. Od 1956 pracował jako operator i reżyser w Łodzi. Uczestnik wypraw na Spitsbergen w 1957 i 1958 oraz na Antarktykę w 1978. Autor filmów dokumentalnych i wystaw fotograficznych. Odznaczony m.in.: Dyplomem Honorowym i pierwszą nagrodą na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Edynburgu za film „Ptasia Wyspa” w 1947; pierwszą nagrodą na Międzynarodowym Przeglądzie Filmów Dokumentalnych i Oświatowych w Lipsku za film „Nietoperz” w 1956; Dyplomem Honorowym na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Specjalistycznych w Rzymie za film „Łabędzie jezioro”; srebrnym Lajkonikiem za krakowskim festiwalu za film „Puszcza Białowieska” w 1964. Zmarł podczas pracy nad filmem o pingwinach, w pobliżu bazy Arctowskiego na Antarktyce. Jego imieniem nazwano konkurs fotograficzny organizowany przez redakcję czasopisma „Łowiec Polski” od 1995. Bibliografia: Hermanowicz H., Włodzimierz Puchalski 50 lat bezkrwawych łowów, „Fotografia” 1984, nr 2, s. 16-21. Święch Z., Wielkie czaty, w: Włodzimierz Puchalski. Trofea obiektywu, KAW, Kraków 1980. Włodzimierz Puchalski, Muzeum Niepołomickie, Niepołomice 2009. https://www.ogrodywspomnien.pl/index/showd/34200 [dostęp: 25.02.2021].




Twórca

fotograf

Adamson James

Okres działalności: lata 80. XIX w. - lata 30. XX w.

James Adamson - szkocki, dziewiętnastowieczny fotograf działający w miejscowości Rothesay na wyspie Bute. Specjalizował się w seriach marynistycznych, które powstawały od lat 80. XIX wieku aż do lat 30. następnego stulecia. Fotografie przedstawiały wszechstronny przegląd łodzi żeglarskich oraz statków parowych i zostały wykonane, w przeważającej większości, zaraz po ich budowie. Opublikował je zbiorczo sam Adamson w dwuczęściowym albumie. Pierwszą część stanowiły odbitki ze szklanych negatywów jego autorstwa, przedstawiających ujęcia statków w Greenock, Gourock oraz zachodnim Renfrewshire. Część druga składała się z zestawów fotografii Williama Robertsona, obejmujących sceny rodzajowe, portrety oraz ujęcia architektury z tych samych obszarów Szkocji. Kolekcję fotografii Adamsona zobaczyć można w Szkockim Muzeum Morskim (Scottish Maritime Museum). 

Bibliografia: 
https://archiveshub.jisc.ac.uk/search/archives/8606a9a7-9cec-3fdf-8638-7f26c5b87449 [dostęp: 05.03.2021].




Twórca

fotograf

Famin Constant Alexandre

19.08.1827 - 02.04.1888

Okres działalności: 1863 - 1874

Constant Alexandre Famin - francuski fotograf. Uwieczniał głównie lasy i krajobrazy wiejskie, drzewa oraz zwierzęta, ale czasem również i architekturę. Jego studio mieściło się w Paryżu (5 rue de Fleurus i 20 avenue d’Orleans). Fotografie sygnował nazwiskiem lub inicjałami „CF”, większość z nich numerowano. Zmarł w Paryżu.




Twórca

fotograf

Pawela Krzysztof

1954 -

Krzysztof Pawela - fotoreporter urodzony w Krakowie. Absolwent Wydziału Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. Od 1975 pracował w warszawskich tygodnikach „itd.” i „Perspektywy”. W 1977 uznany za fotoreportera roku. Od 1988 członek Związku Polskich Artystów fotografików. Jak pisze Adam Sobota, jego prace charakteryzuje pogłębiona refleksyjność nad, obarczoną mechanizmami przemocy, prozaiczną rzeczywistością. Interpretacje Krzysztofa Paweli wyróżnia surrealny zmysł, dający obrazy sugerujące raczej, że rzeczywistość nie jest do końca zrozumiała. Z tego względu jego reporterskie objaśnienie wybranych sytuacji i fragmentów rzeczywistości nie uzurpuje sobie autorytarnej mocy. Wystawy artysty: „Spostrzeżenia. Fotografie z lat 1977–1988” – wystawa indywidualna, Muzeum Narodowe we Wrocławiu (2010); „Fotoreporterzy”, Muzeum Fotografii w Krakowie (2017); „Ostrzej widzieć. Fotoreportaż w „itd.” 1960-1990”, Dom Spotkań z Historią, Warszawa (2020). Bibliografia: Ostrzej widzieć. Fotoreportaż w „itd.” 1960-1990, red. Purzyńska M., Warszawa 2020.




Twórca

zakład litograficzny

Poppe & Trossin

Okres działalności: ok. lat 50. XIX w.

Poppe & Trossin - zakład litograficzny wykonujący w latach 50. XIX w. tekturki dla Henryka Engelmanna z Poznania.




Twórca

zakład fotograficzny

Stabilimento Foto-Tecnico Industriale B. N. Marconi

Okres działalności: 1936 -

Stabilimento Foto-Tecnico Industriale B. N. Marconi - studio założone w 1936 w Genui przez Bartolomeo Nino Marconiego. Wcześniej posiadał on studio fotograficzne w centrum miasta, gdzie wykonywano głownie portrety oraz powiększenia fotografii. W 1910 powstała drukarnia, a w latach 30. XX w. wspomniany zakład „BN Marconi”. Specjalizował się w reprodukcjach dzieł stuki oraz dewocjonaliów. Wykonywano pocztówki, katalogi, kalendarze oraz plakaty. Placówka używała najpierw techniki druku wklęsłego, poprzez offset, aż do najnowszych technologii cyfrowych. Zakład istnieje do dziś, znajduje się przy ulicy Passo Ruscarolo, 71.