Twórca

fotograf

Tyszkiewicz Benedykt

Benedykt Henryk Tyszkiewicz herbu Leliwa (ur. 11 grudnia 1852 Niemież, zm. 13 maja 1935 w Mentonie, Francja) – polski fotograf, ziemianin, hrabia, papieski szambelan odznaczony przez niego Krzyżem Wielkim Orderu Piusa IX. Członek honorowy zakładu św. Kazimierza w Paryżu. Tyszkiewicz zadebiutował w 1876 r. na wystawie w Filadelfii, gdzie zaprezentował reportaż z podróży do Algierii. W Polsce swoje prace zaprezentował w 1894 r. Na jego dorobek składają się zdjęcia z podróży zagranicznych oraz prace powstałe w atelier, głównie portrety. Jego twórczość cieszyła się międzynarodowym uznaniem, czego wyrazem było zdobycie w 1899 roku złotego medalu na wystawie w Berlinie. Był członkiem paryskiego Photo-Clubu. Pracowania artysty i większość dorobku uległy zniszczeniu podczas I wojny światowej. Ocalałe zdjęcia znajdują się w posiadaniu Musée Nicéphore Niepce w Chalon-sur-Saône we Francji i doczekały się swojej wystawy na Litwie w 1999 roku. Dostęp 13.08.2020. (https://pl.wikipedia.org/wiki/Benedykt_Henryk_Tyszkiewicz)




Twórca

zakład fotograficzny

Zangaki, Bracia

Okres działalności: ok. 1870-ok. 1900

Bracia pochodzenia greckiego lub cypryjskiego posługujący się inicjałami C. (Constantinos) i G. (George) Zangaki. Nie wiadomo gdzie uczyli się fotografii. Wkrótce po przyjeździe do Egiptu założyli studia fotograficzne w Kairze i Port Saidzie. Prowadzili je od 1860 roku (lub od lat 70.) do końca lat 90. XIX wieku. Mieli również podróżne studio. Fotografowali w miejscach odwiedzanych przez turystów: dolina Nilu, Suez, Aleksandria, Giza, Luksor, Karnak. Wykonywali fotografie dla turystów, zdjęcia starożytności, scen ulicznych i tzw. typów. Współpracowali z Hippolitem Arnoux przy dokumentacji budowy Kanału Sueskiego. Ich współpraca została zakończona około 1874 roku, kiedy to Arnoux pozwał braci o wykorzystywanie jego dorobku. Fotografowali również w Palestynie: Jerozolima, Betlejem, Góra Tabor i inne.


źródła: https://en.wikipedia.org/wiki/Adelphoi_Zangaki; 

Encyclopedia if Nineteenth-Century Photography, red. John Hannavy, UK 2007.





Twórca

fotograf

Świtkowski Józef Augustyn

15 maja 1876 - 1 kwietnia 1942

Okres działalności: 1921 - 1942

Fotograf, badacz i teoretyk fotografii, muzyk i parapsycholog. Od 1931 roku członek Fotoklubu Polskiego, w latach 30. XX wieku kilkukrotnie sprawował funkcję prezesa Zarządu Lwowskiego Towarzystwa Fotograficznego. 
Absolwent rocznego kursu rachunkowości na Wydziale Filozoficznym, w 1899 roku rozpoczął studia na Wydziale Prawno-Politycznym Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, których nie ukończył. Od 1921 roku był wykładowcą fotografii na Wydziale Humanistycznym przy Katedrze Archeologii Klasycznej Uniwersytetu Lwowskiego, gdzie prowadził pracownię oferującą otwarte dla wszystkich studentów zajęcia poświęcone technikom fotografowania; od 1922 roku był też zatrudniony na uniwersytecie jako pracownik kwestury. Do swojej emerytury pracował jako rzeczoznawca sądowy z dziedziny sztuk pięknych i sztuki fotograficznej. 
Był jednym z najbardziej znanych fotografików polskich okresu międzywojennego oraz wybitnym twórcą fotografii artystycznej w zakresie technik szlachetnych (guma, pigment, przetłok bromoolejowy), prowadził samodzielne badania w zakresie optyki oraz eksperymentował z technikami szlachetnymi, co przyniosło mu uznanie w środowisku fotografów lwowskich i zapewniło ważne miejsce w historii fotografii. Współautor „Polskiego Słownictwa Fotograficznego” (1910). Był autorem podręczników fotograficznych i publikacji poświęconych sztuce fotografowania, skierowanych zarówno do specjalistów, jak i amatorów, m.in. „Fotografii praktycznej do użytku amatorów i fotografów zawodowych”(1919), „Olej i bromolej. Sposoby sporządzania odbitek fotograficznych farbami drukarskimi na papierze żelatynowanym” (1926), „Powiększanie” (1938); „Najlepsze recepty” (1939); „Retusz. Poradnik fotograficzny” (1939).  Był autorem kilkuset artykułów poświęconych fotografii w polskich czasopismach fotograficznych i ponad 50 w czasopismach niemieckich oraz redaktorem większości lwowskich czasopism fotograficznych. 
Był niezwykle poważaną postacią w świecie polskich artystów fotografów – działał w Lwowskim Towarzystwie Fotograficznym (jako sekretarz, zastępca przewodniczącego, przewodniczący, prezes), był członkiem Foto-Klubu Polskiego, a także honorowym wiceprezesem Związku Polskich Zrzeszeń Fotograficznych w Warszawie. Był również redaktorem „Miesięcznika fotograficznego” będącego organem Lwowskiego Towarzystwa Fotograficznego, współpracował w różny sposób z niemal wszystkimi publikowanymi ówcześnie we Lwowie pismami fotograficznymi. W 1931 roku Świtkowski został polskim delegatem na Międzynarodowym Kongresie Fotograficznym w Berlinie. Sam też organizował wystawy fotograficzne, prelekcje i pogadanki, bogato ilustrowane materiałami fotograficznymi. W 1939 roku został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi za pracę na rzecz rozwoju sztuk fotograficznych.
Józef Świtkowski był również parapsychologiem i prezesem Towarzystwa Parapsychicznego im. Juliana Ochorowicza we Lwowie oraz autorem licznych prac z zakresu parapsychologii, w tym m.in.: „Droga w światy nadzmysłowe” (1922), „Magnetyzm żywotny i jego właściwości lecznicze” (1936, 1990), „Okultyzm i magia w świecie parapsychologii” (1939, 1991). Ponadto regularnie grał na skrzypcach i fortepianie, sam komponował krótkie utwory muzyczne, do których pisał słowa. Zmarł we Lwowie, gdzie został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim.




Twórca

fotograf

Jankowski Maksymilian

6 sierpnia 1904 - 22 czerwca 1974

Okres działalności: 1938 - 1974

Artysta fotograf, członek Gdańskiego Towarzystwa Fotograficznego, członek honorowy Związku Polskich Artystów Fotografików, laureat Honorary Excellence FIAP (HonEFIAP).
Absolwent Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie. Fotografią zainteresował się podczas studiów. Jego pierwsze prace fotograficzne dokumentowały obrazy z życia rodzinnej wsi (urodził się w okolicach Pińczowa w województwie świętokrzyskim). Rozkwit jego twórczości nastąpił po zakończeniu II wojny światowej, kiedy Jankowski zamieszkał na Wybrzeżu, gdzie związał się z lokalnym środowiskiem fotograficznym. W 1947 roku wstąpił do Gdańskiego Towarzystwa Fotograficznego, od 1951 roku był członkiem Związku Polskich Artystów Fotografików (legitymacja nr 112), a od 1961 roku piastował funkcję Prezesa okręgu gdańskiego Związku. Był organizatorem wystaw fotografii oraz imprez fotograficznych na dużą skalę, m.in. w 1948 roku Ogólnopolskiej Wystawy Fotografii Artystycznej i Amatorskiej w Sopocie, a w 1949 roku Ogólnopolskiej Wystawy Fotografii Krajoznawczej w Sopocie. W latach 1963–1969 był również współorganizatorem Biennale Fotografii Artystycznej Krajów Nadbałtyckich, Salonów Fotografiki Polski Północnej Złocisty Jantar oraz Gdańskich Wieczorów Twórczości Fotograficznej (m.in. z udziałem Edwarda Hartwiga i Tadeusza Linka) oraz kierował pracami Sekcji Miłośników Fotografiki Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki. 
W swojej twórczości chętnie sięgał po tematy z najbliższego otoczenia, dokumentował zniszczenia gdańskiej Starówki oraz podejmował motywy marynistyczne. Jego warsztat wyróżnia wrażliwość na światło; komponował fotograficzne obrazy pełne prawdy, prostoty i wieloznacznych odniesień.
Maksymilian Jankowski był laureatem licznych odznaczeń, nagród i medali na wystawach krajowych i zagranicznych. Za swoją działalność na polu fotografii został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, najwyższym odznaczeniem Honoraire Excellente FIAP nadawanym przez Międzynarodową Federację Sztuki Fotograficznej FIAP oraz tytułem Członka Honorowego ZPAF. Został pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku.




Twórca

zakład fotograficzny

Stadler Stanisław

Okres działalności: 1896 - około 1928

Atelier Art. Fotograficzne prowadzone przez Stanisława Stadlera, w latach 1896 – 1900 w Tarnowie przy ulicy Wałowej 6 – 8 wraz z dwiema filiami: w Rabce i Zakopanem, a następnie w Krakowie pod dwoma adresami: przy ulicy Karmelickiej 15 (1900 – około 1928) oraz odkupione od Bernarda Hennera juniora przy ulicy Szewskiej 27 (1910 – 1919). Zdobywca Grand Prix na wystawie w 1908 roku w Paryżu.




Twórca

fotograf

Andrzejewska Ewa

28 stycznia 1959 – 21 sierpnia 2017

Polska artystka fotografka, absolwentka Uniwersytetu Wrocławskiego. Zawodu uczyła się w zakładzie prowadzonym przez Zenona Auksztulewicza w Zgorzelcu. W 1983 roku rozpoczęła tam pracę jako instruktorka fotografii w domu kultury. W 1990 roku przeprowadziła się do Jeleniej Góry, gdzie pracowała w Wojewódzkim Domu Kultury w Jeleniej Górze, również jako instruktorka fotografii. W 1993 roku ukończyła Wyższe Studium Fotografii ZPAF, a w 1996 została jego członkinią, otrzymując legitymację o numerze 719. Stypendystka Ministra Kultury i Sztuki. Autorka wystaw indywidualnych oraz uczestniczka zbiorowych w kraju, m.in. w Zielonej Górze, Wrocławiu, Katowicach, Łodzi, Jeleniej Górze i za granicą – Kanadzie, Francji, Danii, Niemczech. 

Specjalizowała się w tradycyjnych technikach fotograficznych, wykorzystując aparat wielkoformatowy Toyo o formacie kliszy 4×5 cali lub Ica o formacie 9×12 cm i wykonując odbitki metodą stykową, często sepiowane. Fascynowały ją zdjęcia Ansela Adamsa i Edwarda Westona. Jej fotografie nabierały symbolicznego, mistyczno-religijnego charakteru, nierzadko odwołując się do klasycznej koncepcji fotografii krajobrazowej i górskiej, charakterystycznej dla modernistycznych założeń lat 20. i 30. XX wieku. Pełne melancholii zdjęcia górskich pejzaży i ekspresyjnych chmur przypominały prace przedwojennych polskich piktorialistów – Henryka Hermanowicza, czy Jana Bułhaka. Istotna była natura – tworzące mikroświaty drzewa, trawy, paprocie. 
Z czasem zainteresował ją koncept "fotografii elementarnej", którą zajmowała się wspólnie z mężem Wojciechem Zawadzkim. W latach 90. XX wieku w Jeleniej Górze organizowała wysoko cenione w środowisku Biennale Fotografii Górskiej oraz towarzyszące mu plenery fotograficzne m. in. w Górach Stołowych i Karkonoszach. Wspólnie z Zawadzkim prowadziła Wyższe Studium Fotografii w Jeleniej Górze, a w Regionalnym Centrum Kultury – Galerię Fotografii "Korytarz".
Oboje w swojej twórczości reprezentowali nurt określony przez krytykę „szkołą jeleniogórską”, wyróżniającą się powrotem do źródeł fotografii, koncentracją na fotografii tradycyjnej, wykorzystywaniem dawnego sprzętu fotograficznego i  tradycyjnych procesów fotochemicznych.  Najważniejszy by sam obraz, nie tylko dokumentujący rzeczywistość, ale także będący odbiciem duchowego życia autorki lub autora.

Fotografie Andrzejewskiej to nie tylko przyroda. Chętnie fotografowała miejskie krajobrazy – Jelenią Górę, Warszawę, Kraków - cykl z Kazimierza, czy miasta na wyspie Santorini. Ważnym elementem jej działalności była też fotografia portretowa. Wspólnie z etnologiem Henrykiem Duninem stworzyła cykl portretów ludowych artystów pt. „Artyści wiejscy”. W zaaranżowanym przez siebie studiu fotograficznym, nazwanym imieniem Witkacego, fotografowała zaprzyjaźnione osoby. Przez całą swoją twórczość kontynuowała serię autoportretów.  Prace Ewy Andrzejewskiej znajdują się w zbiorach MuFo, Muzeum Sztuki w Łodzi i Muzeum Narodowym we Wrocławiu.

Źródła:

https://archive.is/fRBj5 [dostęp 29.08.2025]




Twórca

fotograf

Wojnarski Jan senior

01.12.1879 - 14.10.1937




Twórca

wydawnictwo

Escudo de Oro

Okres działalności: 1956-2000

Hiszpańskie wydawnictwo barwnych pocztówek założone w Barcelonie w 1956 roku pod nazwą „Fotografía Industrial (FISA)-Escudo de Oro”. W latach 70. XX wieku oferta firmy rozszerzyła się. Zaczęto publikować przewodniki turystyczne i albumy fotograficzne w kilku językach. Charakterystyczną cechą każdej z pocztówek jest widniejący na awersie herbem prezentowanego państwa, otoczony złotą obwódką. Po 2000 roku zaprzestano wydawania pocztówek i książek na rzecz innych artykułów pamiątkowych.




Twórca

fotograf

Rzewuski Lesław?

1841 - 20 grudnia 1917

Fotograf, działacz społeczny, wydziałowy I Towarzystwa Szkół Ludowych w Krakowie, członek wielu krakowskich towarzystw humanitarnych. Był trzecim z pięciorga dzieci Mikołaja i Józefy z Szyszkowskich, kupców krakowskich, młodszym bratem wybitnego fotografa Walerego Rzewuskiego. Po śmierci Walerego w 1888 roku prowadził jego zakład fotograficzny. Wykonywał zdjęcia plenerowe, w tym fotografie stereoskopowe, Krakowa i okolic (m.in. Błonia, Park Jordana, kościół Franciszkanów, Poczta Główna, gmach Pomocy Społecznej Ludwika i Anny Helclów), reprodukcje malarstwa oraz odbitki klisz Walerego Rzewuskiego na zamówienie klientów. Był też autorem portretów atelierowych (do dziś zachował się m.in. wykonany przez niego portret młodego Tadeusza Żeleńskiego).

Lesław Rzewuski jest autorem pośmiertnego wspomnienia o swoim bracie pt. „Walery Rzewuski. Szkic biograficzny”, wydanego w 1893 roku nakładem rodziny. Pod koniec 1893 roku atelier fotograficzne w domu własnym przy ul. Podwale (obecnie ul. Westerplatte) wraz z negatywami i wyposażeniem odkupił fotograf Józef Sebald, uczeń Walerego Rzewuskiego.