Okres działalności: 1862 - 1901

Josef Székely (1838 - 1901) - wiedeński fotograf, chemik i rzeczoznawca fotograficzny, członek prestiżowych stowarzyszeń w Austrii oraz Niemczech. Swoje pierwsze atelier otworzył z Ludwigiem Gertingerem w 1862 (Székely & Gertinger), które działało przez półtora roku. W latach 1867–1870 pracował z Xaverem Massakiem (Székely & Massak), od początku lat 70. XIX stulecia działał indywidualnie. W 1869 nauczył się techniki światłodruku (callotypia) od Ludwiga Angerera, a już dwa lata później otrzymał patent na „proces produkcji fotografii o szczególnie trójwymiarowym efekcie”. W latach 1884–1891 założył studio z Victorem Angererem (Angerer & Székely), a równolegle otworzył zakład fotograficzny wraz z węgierskim artystą Peterem Kalmárem, który działał do 1893. Był przede wszystkim portrecistą, oferował klientom odbitki gumowe lub platynowe. Uwieczniał znane osobistości sceniczne oraz osoby prywatne, aktorzy często ubrani byli w kostiumy z wystawianych właśnie sztuk. Aranżacje portretów w atelier były wyjątkowo eleganckie, ze specjalnymi rekwizytami. Székely zajmował się także ujęciami architektonicznymi budynków oraz ich wnętrz. Jego fotografie wystawiane były na wystawach zagranicznych we Francji (Expo w Paryżu w 1967 oraz 1878), Hamburgu (1868) oraz Brukseli (1875) i Wiedniu. Jednym z jego najbardziej cenionych osiągnięć jest wyprawa do Macedonii i Albanii, na tereny doliny Wardaru oraz rzeki Drin, które to obszary uwiecznił na swoich fotografiach. Stanowią one jedne z najwcześniejszych ujęć z tamtych rejonów.

Okres działalności: 1938 - 2011

Asahi Optical Co. Ltd - w listopadzie 1919 Kumao Kajiwara założył w Tokio firmę produkująca soczewki okularowe o nazwie Asahi Kogaku Goshi Kaisha. W 1938 firma zmieniła nazwę na Asahi Optical Co. Ltd. i rozpoczęła produkcję obiektywów fotograficznych i kinematograficznych. Tuż przed wybuchem wojny zaczęła wykonywać zlecenia wojskowe produkując różnego typu przyrządy optyczne. Zlikwidowana przez władze okupacyjne w 1945 po trzech latach przerwy reaktywowała działalność i rozpoczęła produkcje obiektywów i lornetek na rynek cywilny. W 1952 wypuściła na rynek pierwszy aparat fotograficzny o nazwie Asahiflex, który był małoobrazkową lustrzanką jednoobiektywową. W następnych latach rozwijała tę gałąź produkcji wypuszczając na rynek szereg aparatów małoobrazkowych o nazwie Asahi Pentax oraz średnioformatowych Pentax 67. Od nazwy tych aparatów w 2002 przyjęła nazwę Pentax Corporation. W 2006 firma zawiązała spółkę z firmą Hoya, która to po kilku latach przejęła pełną kontrolę nad Pentaxem, sprzedając macierzyste zakłady w Tokio i przenosząc produkcję na Filipiny (Cebu) i do Wietnamu (Hanoi). Dział fotograficzny w 2011 odkupiła firma Ricoh. Zobacz także: Asahi Kogaku Goshi Kaisha, Tokio.

15.10.1894 - 12.12.1965

Adam Sheybal – fotograf, animator gliwickiego środowiska fotograficznego, wykładowca na kursach fotografii dla amatorów, tłumacz publikacji o tematyce fotograficznej, major lotnictwa. Fotografią zainteresował się obserwując działania fotograficzne brata Stanisława. Wykonywał fotografie Tatr publikowane w przewodnikach turystycznych dr. Mieczysława Orłowicza. Z sukcesem zadebiutował na Międzynarodowej Wystawie Fotografii w Warszawie w 1923, uzyskując na niej list pochwalny. Od 1934 członek Polskiego Towarzystwa Fotograficznego w Warszawie. Swoją pierwszą indywidualną wystawę fotografii zorganizował w 1938 w Warszawie. Lata 1939–1945 spędził w Rumunii, gdzie był internowany. W 1945 osiadł w Gliwicach. Był organizatorem sekcji fotograficznej w Biurze Projektów Przemysłu Chemicznego i współzałożycielem Oddziału Gliwickiego Polskiego Towarzystwa Fotograficznego (1951). Od 1956 członek Związku Polskich Artystów Fotografików. Uhonorowany tytułem Artiste Federation International de l’Art Photographique. Będąc pod wpływem Jana Bułhaka wykonał wiele fotografii, których motywem przewodnim są: pejzaż, przyroda, niebo i chmury. Baczny obserwator ludzkiego życia i przemian zachodzących w odradzającym się po II wojnie kraju. Fotografował sceny uliczne, wpisują się w nurt reportażu socrealistycznego. Bibliografia: Lewczyński J., Adam Sheybal ur. 15.10.1894 w Bielsku-Białej, zmarł w Gliwicach 12.12.1965 r. czł. ZPAF od 1956 r. odznaczony tytułem AFIAP, w: Fotografia artystyczna na Ziemiach Zachodnich i Północnych w latach 1945–1985, red. Łyczywek K., Szczecin 1985, s. 47. Ligocki A., Adam Shejbal, w: Formy i ludzie. Almanach fotografiki Śląskiej, Katowice 1988, s. 116.

Okres działalności: 1865 - 1909

Schemboche Photographe - turyńskie atelier prowadzone w latach 1865–1909. Jego założycielem był Michele Schemboche (ur. 1828 – zm. ok. 1885), jeden z pionierów włoskiej fotografii. Schemboche zawodu uczył się u samego Nadara i był jego korespondentem we Włoszech. Już w 1865 zaczął prace w turyńskiej pracowni przy Piazza San Carlo 6, zastępując pracującego w niej E. Jolivota. Niektóre źródła sugerują, że jego pierwsze zdjęcia pochodzą nawet z 1856, nie są to jednak informacje potwierdzone. Za pewniejszą cezurę uznaje się 1865. W samych latach sześćdziesiątych fotograf otworzył kolejne atelier, tym razem we Florencji przy Via Vigna Nuova 17. W 1871 zakład florencki został przeniesiony pod Via Borgognissanti 38. Dostępne dane mówią, że jeszcze w 1869 Schemboche posiadał również pracownię w Rzymie, działającą przez dekadę przy Via Due Macelli 71, a po tym czasie przy Via Mercede 54. W latach 1887–1892 prowadził ją Cesare Durando. Ostatni znany adres rzymskiego zakładu to Via delle Terme 61. Zakład „Schemboche Michele” posiadał także oddział w Paryżu przy Champs Elisées 28, natomiast pierwsze atelier w Turynie przeszło wkrótce w ręce Paolo Bertieriego i zostało przeniesione w 1875 pod adres Piazza Castello 25. Studio działało od 1906 pod kierownictwem Giovanniego Alifredi. Następcami Michele Schemboche byli m.in. jego uczeń Natale Baldi (z tego okresu pochodzą winiety pod nazwą: „Schemboche & Baldi”) oraz Giovanni Nardi, którzy współprowadzili rzymskie atelier przy via Mercede 54 do 1909. Można także znaleźć wzmianki, że w 1908 właścicielem zakładu fotograficznego „Schemboche” był Ettore Bertelli, a od 1911 w przewodnikach handlowych Florencji studio jest reklamowane jako „Ditta Schemboche”. 

Okres działalności: 1890 - 1894

Mien & Sebald - Juliusz Mien i jego uczeń Józef Sebald przez cztery lata wspólnie prowadzili zakład fotograficzny przy ulicy Sławkowskiej 31 w Krakowie. Zobacz też: biogramy Juliusza Miena i Józefa Sebalda.

Okres działalności: 07.10.1886 -

Zelman Jakaulewicz Karasik - pochodził z homelskich mieszczan guberni mohylewskiej, prowadził atelier w Sokółce do 1887, w międzyczasie przeprowadził się do Grodna i 7 października 1886 otworzył zakład fotograficzny przy ulicy Soborowej, następnie przy ulicy Kałażańskiej (obecnie Kaluczyńskiej) oraz przy ulicy Iwanowskiej (obecnie Telmana). Wykonywał głównie portrety, ale zasłynął jako wybitny dokumentalista Grodna. Fotograf uzyskał specjalne pozwolenie - gubernialne - na rozpowszechnianie fotografii prezentujących Grodno. Za wybitne zasługi w popularyzacji miasta Zelman J. Karasik otrzymał w 1903 honorowe obywatelstwo Grodna, a następnie medale Włodzimierza i Stanisława „Za starania”. W zakładzie fotograficznym Zelmana Jakaulewicza Karasika zawodu fotografa wyuczyło się całe pokolenie grodzieńskich fotografów m.in: Enta (Eugenia) Reichstein, Chaim Aron Feiwelewicz Jazerski czy Zelik Pinchusowicz Karasik zwany Krasikiem Młodszym. Bibliografia: Kozak T., Żydowskie zakłady fotograficzne w Grodnie, „Dziedzictwo żydowskie na Białorusi i Ukrainie”, Warszawa.

Okres działalności: ok. 1921 - po 1951

„Foto Studio” W. Ciołek-Siekierka - zakład fotograficzny założony w Siedlcach po wojnie polsko-bolszewickiej, a więc po 1921. Jego twórca, Witalis (ur. 1879 – zm. 1951), pochodził z rodziny szlacheckiej herbu Ciołek i urodził się w okolicach podlaskiego Drohiczyna. Atelier przyjęło nazwę „Foto Studio” lub, jak widnieje na niektórych winietach, „Foto-Studjo”. Pierwszy zakład był zlokalizowany przy ul. Wojskowej 6, skąd został przeniesiony pod adres Piłsudskiego 8, w pobliżu kościoła św. Stanisława. W atelier zawodowo działała także córka Ciołka, Julia Danuta, która wyspecjalizowała się w wykonywaniu portretów i przejęła zakład po śmierci ojca. Bibliografia: Kordaczuk S., Fotografowie działający w Siedlcach w latach 1866–1945, „Niepodległość i Pamięć”, 23/2 (54), 2016, s. 60.

Okres działalności: 20.06.1901 -

Zelik Pinchusowicz Karasik - praktykował u swojego krewnego fotografa Zelmana Jakaulewicza Karasika w Grodnie. W historii grodzieńskiej fotografii zapisał się jako Karasik Młodszy. Własne atelier otworzył 20 czerwca 1901 przy ulicy Soborowej w domu Jafe. W 1906 Karasika Młodszego nagrodzono Wielkim złotym medalem i Honorowym dyplomem na międzynarodowej wystawie w Brukseli. Bibliografia: Kozak T., Żydowskie zakłady fotograficzne w Grodnie, „Dziedzictwo żydowskie na Białorusi i Ukrainie”, Warszawa.

16.07.1890 - 16.12.1940

Antoni Wieczorek - urodził się i mieszkał w Zakopanem, doktor filozofii, absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego, fotograf. Pierwsze zdjęcia jako fotograf amator wykonał w 1914 aparatem Liliput wytwórni Henrich Ernemman AG. Przełomowym wydarzeniem w życiu Wieczorka było zdobycie jednej z pierwszych nagród w konkursie „Światowida” w 1925 oraz nawiązanie współpracy z redakcją Polskiego Przeglądu Fotograficznego. Zajmował się przede wszystkim fotografią użytkową, publikując swoje prace w czasopismach i w formie kart pocztowych. Obok zdjęć typowych, rejestrujących rzeczywistość, Wieczorek wykonywał fotografie charakteryzujące się dużym nośnikiem nastrojowości, liryczności i tajemniczości. W swojej artystycznej twórczości najchętniej podejmował temat krajobrazu tatrzańskiego oraz krajobrazu przemysłowego, głównie śląskiego. Był członkiem Fotoklubu Polskiego oraz Polskiego Towarzystwa Fotograficznego. Należał do „nowej rzeczywistości fotografii”, nurtu atakowanego przez artystów gloryfikujących jedynie stylistykę piktorialną. Uznawał, że fotografia musi odpowiadać na potrzeby zmieniającego się świata. Fotografię wykonuje człowiek i nie ma znaczenia jakim dysponuje aparatem oraz to, czy poddaje zdjęcie w ciemni dodatkowym zabiegom, takim jak przetłoki czy mieszanie gumy. Obok wykonywania fotografii zajmował się również publicystyką, zasiadał w zespołach redakcyjnych najważniejszych polskich czasopism fotograficznych dwudziestolecia międzywojennego, takich jak: „Fotograf Polski”, „Przegląd Fotograficzny”, „Nowości Fotograficzne” czy „Leica w Polsce”. Jest autorem poradników fotografii górskiej: „Fotografowanie w górach”, „Fotografowanie na nartach” i książki „Leica na szczytach Tatr”. W 1939 miała się odbyć jego indywidualna wystawa, jednak wybuch II wojny światowej pokrzyżował te plany. Fotograf zmarł 16 grudnia 1940 w Krakowie.

Okres działalności: 1893 - 1914

J. Sebald - zakład fotograficzny prowadzony przez fotografa Józefa Sebalda (ur. w Złoczowie w 1853 – zm. 24 kwietnia 1931 w Krakowie). Sebald studiował rysunek i malarstwo w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych, po śmierci ojca na przełomie 1875/1876 przerwał studia. W tym czasie rozpoczął naukę i pracę w zakładach fotograficznych: najpierw u Stanisława Bizańskiego, a następnie u Walerego Rzewuskiego. Po śmierci Rzewuskiego (1888) kontynuował w atelier Juliusza Miena. W latach 1890–1894 wspólnie prowadzili zakład fotograficzny przy ul. Sławkowskiej 31. W międzyczasie (1893) Sebald nabył od Lesława Rzewuskiego atelier po Walerym Rzewuskim przy ul. Kolejowej 27B (po zmianie numeracji Kolejowa 11). Wraz z budynkiem Sebald zakupił archiwum klisz jego autorstwa, z których później wykonywał odbitki. Przejął również jego pracowników oraz klientów. W latach 90. XIX w. Sebald prowadził podgórskie atelier pod nazwą „Józef Sebald i Ska.” w kamienicy przy Rynku 9. Zakład ten prowadzony był do spółki z nieznanym fotografem. W latach 1901–1906 Sebald kierował zakładem przy Kolejowej 3, było to dawne atelier M. Bergtraumna, które działało tam do ok. 1897, i atelier Wanda, które funkcjonowało pod tym adresem na przełomie 1900/1901. 21 stycznia 1901 fotograf zakupił willę Pod Stańczykiem przy ul. Batorego 12, gdzie zamieszkał, a wkrótce otworzył atelier, które świetnie prosperowało do wybuchu I wojny światowej. W 1911 otrzymał tytuł „C.K. Dostawca Dworu”. W swoim „Zakładzie Artystycznej - Fotografii” wykonywał portrety sławnych osobistości Krakowa, a szczególnie zasłynął z portretowania aktorów teatru polskiego. Wykonywał powiększenia do naturalnej wielkości w planotypii, reprodukował dzieła sztuki oraz, jak zaznaczał w swoich anonsach reklamowych, „podejmował się zdjęć zamiejscowych”. Józef Sebald przewodniczył Stowarzyszeniu Fotografów Przemysłowych, które powstało w 1909. Zasiadał w jury I Słowiańskiej Wystawy Fotograficznej w Wieliczce, która odbyła się w 1903. Po wojnie część sprzętu fotograficznego z atelier sprzedał swojemu uczniowi Zygmuntowi Garzyńskiemu. Zmarł 24 kwietnia 1931 i został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie - kwatera W, rząd zachodni.